| MSF BİLET
SATIŞ OTOMASYON YAZILIMI
Yazılım Microsoft .NET platformunda ASP.NET ile
geliştirilmiştir. Veri tabanı olarak Microsoft SQL server
kullanılmaktadır. Internet ve Intranetten kullanılmak üzere
web tabanlı geliştirilmiş, performansa öncelik verilerek yoğunlukla,
sunucunun gücünü kullanacak şekilde SQL strored procedure
ve user defined functions kullanılarak, iletişim hatları üzerinden
taşınacak veri yükü asgari düzeye indirilmiştir.
Sistem merkezi ve dağıtık yapıda çalışmayı destekleyecek
şekilde tasarlanmış, 24 saat çalışma esasına göre SQL Server
gerçek zamanlı eşleme (Replication) olanakları kullanılmıştır.
Proje, Dokuz Eylül Üniversitesi Bilgisayar
Mühendisliği Bölümü tarafından denetlenmekte ve teknoloji
araştırmaları konularında desteklenmektedir.
SİSTEMDEKİ YAPILAR
YERLER:
Bu bölümde sistemde kullanılacak tüm merkez
ve ara duraklar yer olarak tanımlanır.Örneğin; İZMİR, AKHİSAR,
BALIKESİR, BURSA...v.b.
GÜZERGAHLAR:
Firmanın seferlerinin olduğu güzergahlar
sisteme kalkış yeri, varış yeri ve ara duraklar, bu durakların
kalkış yerine olan uzaklık ve süreleriyle birlikte tanımlanır.
ÖRNEK:
İZMİR-ANKARA Güzergahındaki Duraklar:
1-İZMİR *Bu bölümde program
5-TURGUTLU 1 (İZMİR) ve 99 (ANKARA) duraklarını başta verilen
kalkış
10-SALİHLİ yeri ve varış yerine göre otomatik olarak oluşturur.
15-KULA Ara duraklar kullanıcı tarafındn eklenir.Program sıra
20-UŞAK numaralarını 5'er arttırarak varsayılan olarak getirir.Daha
sonra
25-AFYON iki durak arasına yeni bir durak eklemek mümkün olabilir.
30-GÖMÜ Örneğin:25-AFYON ile 30-GÖMÜ arasına 26-BAYAT
35-SİVRİHİSAR eklenebilir.
40-POLATLI
45-ANKARA
TAŞIMA FİRMALARI:
Sistemde bileti satışı yapılan bilet firmaları
tanıtılır.Burada ana firma ve tali firma kavramı vardır.Ayrıca
bu firmaların biletlerinin program tarafından basılıp basılamayacağı
da tanıtılır.
Örnek:
PAMUKKALE Ana Firma
KASTAMONU ÖZLEM Tali Firma
ÇAYIRAĞASI Tali Firma
TRUVA Tali Firma
ÖZKAYMAK Tali Firma
ELBİRLİK Tali Firma
Bu örnekte PAMUKKALE, KASTAMONU ÖZLEM ve ÇAYIRAĞASI firmalarının
seferleri aynı merkezde düzenlenmekte ve biletleri bilgisayardan
basılmaktadır.Ancak diğer firmaların seferleri başka acentalar
tarafından düzenlenmekte ve sistemde bulunmamaktadır.Biletler
bu firmaların kendi biletleri olduğu için sistemden basılmamaktadır.
ACENTALAR:
Komisyon karşılığı bilet satışı yapan gerçek
ve ya tüzel kişiliklerdir.Sistemde acentalar ve bu acentanın
şubeleri tanımlıdır.
ÖRNEK:
İZTURTAŞ (İZMİR)
KALETAŞ (ANTALYA)
ŞUBELER:
Acentanın şubeleri tanımlanır.
ÖRNEK:
İZTURTAŞ Acentasnın OTOGAR ŞB. *Şubeler tanımlanırken
hangi semtte oldukları da
BORNOVA ŞB. tanımlanır.
KARŞIYAKA ŞB.
BASMANE ŞB.
ŞUBELERİN TAŞIMA FİRMALARI:
Sistemdeki tüm taşıma firmalarının biletlerini
tüm şubeler satamayabilir mantığıyla her şube hangi taşıma
biletini satıyorsa bunlar tanımlanır.
ÖRNEK:
TRUVA firmasının OTOGAR'da kendi yazıhanesinden
satmakta ancak KARŞIYAKA'da şubesi bulunmadığı için İZTURTAŞ
acentasının KARŞIYAKA şubesi tarafından satılmaktadır.Ancak
İZTURTAŞ'ın OTOGAR şubesi TRUVA bileti satamamaktadır.
PERSONEL:
Sisteme büro personeli ve otobüs personeli
ayrı ayrı tanıtılabilmektedir.Otobüs personeli tanıtmak zorunlu
olmamakla birlikte özellikle sistemi kullanacak personel sisteme
tanıtılmaktadır.
YAZICILAR:
Hangi yazıcının hangi şubede olduğu ve bu
yazıcıda takılı bulunan biletin seri ve nosu tanıtılır.
BİLGİSAYARLAR:
Sistemdeki bilgisayarlar hangi şubede oldukları,
hangi yazıcıyı kullandıkları bilgileriyle birlikte tanımlanır.Ayrıca
bilgisayarın Network IP No da tanıtılır.
KULLANICILAR:
Sistemi kullanacak personel kullanıcı kodu,
personel kodu, acenta, şube, şifre, tip hangi bilgisayarda
çalıştığı bilgileriyle sisteme tanıtılır.Sistemde bir kullanıcının
aynı bilgisayarda ve yazıcıda çalışacağı varsayılmaktadır.(Biletlerin
serilerinin takibini sağlayabilmek için.)
Kullanıcı sisteme giriş yaptığında, sistem kullanıcının
hangi acenta, şubede hangi bilgisayarda çalıştığını, hangi
yazıcıdan bilet bastıracağını ve bu yazıcıda takılı bilet
seri-nosunu bilmektedir.Personelin görev yeri (şubesi) değiştirildiğinde
sistemdeki kullanıcı tanımlarından bu bilginin değiştirilmesi
gerekmektedir.Sistem IP kontrolü yaptığı için bu bilgi değiştirilmeden
kullanıcı başka bir şubedeki bilgisayarda çalışamaz.
OTOBÜS ŞEMALARI:
Mevcut otobüslerin şemaları, otobüs modellerinden
bağımsız sisteme bir kere tanıtılır.Firma farklı model otobüslere
sahip olmasına rağmen tüm araçların koltuk yerleşimini aynı
şekle getirmiş olabilir düşüncesiyle şemalar ayrı tanımlanmaktadır.
ÖRNEK:
46 KOLTUKLU OTOBÜS ŞEMASI
52 KOLTUKLU OTOBÜS ŞEMASI
25 KOLTUKLU OTOBÜS ŞEMASI
ARAÇ GRUPLARI:
Mevcut otobüsler marka-modele göre gruplandırılır.Bu
grupların hangi otobüs şemasını kullanacağı belirtilir.
ARAÇ SAHİPLERİ:
Firmada kiralık araçlar olabileceği düşünülerek
araç sahipleri adres ve fatura bilgileri ile tanıtılır.
ARAÇLAR:
Firmada kendi malı ve şahıs otobüsleri dahil
tüm araçlar, araç grubu, model bilgileriyle sisteme tanıtılır.Araca
özel grubundan farklı olarak özel şema belirtilebilir.
SEFERLER:
Taşıma firmalarının seferleri, daha önceden
tanımlanmış güzergah belirtilerek tanımlanır.Sefer tanıtırken
hareket saati, seferin geçerlilik tarihi, hangi günler geçerli
olduğu, geçerlilik başlangıç-bitiş tarihi, (sezonluk-ek sefer)
güzergahta tanımlanmış durakların varsa kontenjanları, bu
sefer içinde nereden nereye kaç adet bilet satılabileceği,
bu seferde tek bayan ve tek bay kaç bilet satılabileceği gibi
kontrol parametreleri tanımlanır.
GÜNLÜK SEFERLER:
Tanımlanmış olan seferler herhangi bir şubeden
ilk kullanıldığında sistem tarafından otomatik olarak günlük
sefer kaydı açılır.Bu kayıtta o güne özel değişiklikler yapılabilir.Örneğin
normalde kontenjanı olmayan bir durağa kontenjan verilebilir,
bilet, rezervasyon limitleri değiştirilebilir...v.b.Seferde
tanımlanan tüm değerler sadece o gün geçerli olmak üzere değiştirilebilir.Bu
değişiklikleri ileri tarih için de önceden yapılabilir.Herhangi
bir değişiklik yapılmaz ise genel olarak yapılan tüm tanımlamalar
geçerli olur, hergün tanımlama yapmak gerelmez.
SEMTLER:
Hiçbir semt tanımı yapılmasa dahi sistem
otogarı otomatk olarak, bir semt olarak tanımlar.Sisteme tanımlanmış
olan yerlerin özellikle şehiriçi servis güzergahlarındaki
yerler şubelerden bağımsız olarak tanımlanır.Semtler tanımlanırken
otogara olan uzaklıkları süre olarak tanıtılır.Bilet kesimi
sırasında sistem yolcunun servise bineceği semte göre servis
saatini otomatik olarak hesaplar.Bilet kesilirken yolcuya
servise bineceği semt ve varış yerinde gideceği semt sorularak
servis planlaması yapılabilmektedir.
PERSONEL GRUPLARINA GÖRE İŞLEMLER
REZERVASYON GÖREVLİSİ (KATİP)
- Aynı gün veya ileri tarihe herhangi bir
güzergaha rezervasyon yapabilir, bilet kesebilir
- Dönüş kuponu kesebilir
- Üst yönetici tarafından onay verilmiş misafir bileti için
otobüste koltuk kapatabilir
- Bilet seri numaralarını ayarlayabilir
- Kullanıcı şifresini değiştirebilir
- Bilet, rezervasyon iptali yapabilir
- Kasa giriş/çıkış işlemi yapabilir
- Detay ve özet kasa raporu çekebilir
- Kasa kapatabilir
VEZNE GÖREVLİSİ
- Kasa giriş/çıkış işlemleri yapabilir
- Detay ve özet kasa raporu çekebilir
- Kasa kapatabilir
- Yolcu listesi çekebilir
- Otobüs hesabı (Para kağıdı) çıkartabilir.
- Transfer Bileti (Yolcu Listesi Çekildikten Sonra Kesilen
Bilet) işleyebilir.
HAREKET MÜDÜRÜ
- Yeni Yer, Semt, Güzergah tanımlayabilir
- Yeni sefer tanımlayabilir, sefer tanımlarında genel veya
günlük değişiklikler yapabilir
- Sefere araç ataması yapabilir
- Yeni otobüs şeması, araç grubu, araç, araç sahibi tanımlayabilir
- Yeni fiyat sirküleri tanımlayabilir, fiyat değişikliği yapabilir
- İndirim kartı tanımlayabilir
- Otobüs personeli tanımlayabilir
- Bilet-Rezervasyon ekranına geçiş yapabilir
SİSTEM YÖNETİCİSİ
- Diğer personelin yapabildiği tüm işlemleri
yapabilir,
- Sistem değerleri ayarlama yapabilir
- Sisteme yeni Taşıma Firması, Acenta, Şube tanıtabilir
- Yeni yazıcı, Bilgisayar, Kasa tanıtabilir
- Yeni Kullanıcı tanıtabilir,
ÜST YÖNETİCİ
- Bilet ve Dönüş Kuponu satışlarını anlık
olarak, şubelere göre, güzergahlara göre, seferlere göre,
araçlara göre adet ve tutar olarak; tahsilat tiplerine (nakit,
kredi kartı ve dönüş kuponu) göre izleyebilir.
- Misafir Bileti onayı verebilir.
- Kullanıcıların kasa durumlarını izleyebilir.
REZERVASYON-BİLET İŞLEMLERİ
Rezervasyon görevlisi (Katip) sisteme girdiğinde;
kendisi için önceden tanımlanmış varsayılan kalkış yeri ve
varış yeri için o günkü geçerli seferler ekranında listelenir.
Kullanıcı bu güzergahtan farklı bir güzergaha veya farklı
tarihe satış yapacak ise ekranında yeni güzergah ve yeni tarih
seçerek geçerli seferleri listeler.
Geçerli sefer;
- Seferde tanımlanmış olan başlangıç bitiş tarihi seçilen
tarihi kapsamalıdır. Örneğin yalnızca yaz sezonu geçerli olan
(1/6/2002-15/9/2002 arası tanımlı gibi) bu tarihler dışında
ekrana gelmez. Ek seferler de bu mantıkla tanımlanır.
- Seferde o gün tanımlanmış olmalıdır. Örneğin yalnızca Pazar
günü geçerli olan bir sefer diğer günler ekrana gelmez. Varsayılan
değer olarak tüm günler seçilidir.
- Hareket saati geçmiş olan seferler ekrana gelmez. Sefer,
Otogar şubesinde çalışan kullanıcının ekranına yolcu listesi
kesilinceye kadar gelir, yolcu listesi kesilmiş seferler gelmez.
Diğer şubelerdeki kullanıcılar ise servis saati geçtikten
sonra bu seferleri göremezler. Ancak şubeler için servis gecikmeleri
dikkate alınarak ilave bir süre (15dk. Gibi) sistem değerlerinde
belirtilmişse bu süre içerisinde de ekrana gelir. Örneğin;
Bir seferin hareket saati 19:00, A şubesinin bu sefer için
şehiriçi servis saati 18:15 ise ve sistem değerlerinde şehiriçi
servis opsiyon süresi 10dk. Olarak tanımlanmışsa; Bu sefer
A şubesinde çalışan kullanıcının ekranında 18:25 (18:15 +
10 dk) e kadar görünür, daha sonra görünmez.
- O sefer için genel veya o güne özel olarak, kullanıcının
seçtiği kalkış yeri-varış yeri için rezervasyon ve bilet satma
yetkisi hareket müdürü tarafından verilmemişse o sefer ekranda
görünmez. Örneğin İZMİR-ANKARA güzergahındaki 14:00 seferi
için İZMİR'den UŞAK'a 5 adet, 20:00 seferi için ise hiç satılmaz
şeklinde tanımlama yapılmışsa; 20:00 seferi de UŞAK'tan geçmesine
rağmen kullanıcı kalkış yeri İZMİR, varış yeri UŞAK seçtiğinde
ekranda 14:00 seferi görülür, 20:00 seferi görülmez. Bu uygulama
yoğun zamanlarda kısa mesafe bileti satılmamasını, boş zamanlarda
satılmasını sağlar.
- O şube kendisi için tanımlanmış taşıma firmalarının seferlerini
ekranında görebilir. Örneğin KARŞIYAKA şubesindeki kullanıcı
ekranında ELBİRLİK firmasının da seferlerini görürken, OTOGAR
şubesindeki kullanıcı bu firmanın seferlerini göremez.
Kullanıcı ekranında listelenen seferlerdeki satılabilecek
bilet ve rezervasyon adetlerini görür. Satılabilecek bilet
sayısı sıfır olan bir seferi bilet satma amaçlı, rezervasyon
sayısı sıfır olan bir seferi rezervasyon amaçlı seçemez. Uygun
olan bir seferi seçtiğinde otobü şeması ve bilet-rezervasyon
bilgilerini gireceği ekran aynı anda ekrana gelir. Bu ekranda
koltuk durumları renklerle ifade edilmiştir;
Beyaz - Boş uygun koltuk
Siyah- Diğer yerlerin rezervasyonları
Kırmızı- Bayana satılmış bilet
Koyu mavi- Baya satılmış bilet
Pembe- Bayan rezervasyon
Açık mavi- Bay rezervasyon
Turkuaz- Kullanıcın henüz seçtiği koltuklar
Sarı- Diğer kullanıcıların henüz seçtiği koltuklar
Kullanıcı ekranda bu otobüse yapılabilecek rezervasyon
adetini, satılabilecek tek bay ve tek bayan limitlerini ekranda
görürür. Kullanıcı tıklayarak satmak istediği koltukları seçer,
bay, bayan, çift bay, çift bayan, bay-bayan olduğunu seçer
(çift seçmiş ise program yanyana iki koltuk bloke eder). Program
bu arada bay-bayan yanyana kontrolü yapar, kullanıcı isterse
devam edebilir. Tek bay, tek bayan, bilet limitleri doluyorsa
bloke ettirmez, hareket müdürünün limit arttırması gerekir.
Kullanıcı eğer ara durağa bilet satıyor ise ekranda görülen
öncelikle o ara durağın kontenjanı olan koltukları satmalıdır.
Kullanıcının bloke ettiği koltuklar bilet kesmek üzere seçildiği
sırayla yandaki bilet bilgilerine gelir, burada kullanıcı
yolcu adını, ödeme şeklini (nakit, kredi kartı, dönüş kuponu),
dönüş kupnu ise dönüş kuponu numarasını, varsa indirim kartı
numarasını, fiyat tipini (normal, öğrenci, gidiş-dönüş, özel
indirim kartı, VIP ... v.b.), yolcu servis istiyorsa servise
bineceği semti (varsayılan olarak servise bineceği semt, biletin
kesildiği şubenin bulunduğu semttir), varış yerinde gideceği
semti (varsayılanı otogar) seçer ve bilet yazdırır. Ekrana
sıradaki seçmiş olduğu koltuk için bilet bilgileri gelir aynı
işlemleri seçtiği tüm koltuklar için yapar.
Bilet kestiğinde kullanıcının kasaında otomatik
olarak bir giriş hareketi oluşur.
Rezervasyon işlemi de aynı şekilde yapılır yalnızca
yazdırılmaz ve bilet numarası yerine rezervasyon numarası
arttırılır.
REZERVASYONDAN BİLET SATIŞ
Kullanıcı sürekli çalıştığı ekranda bulunan giriş
alanlarından isim veya rezervasyon numarasını çağırarak direkt
olarak bileti ekrana getirir, rezervasyonda girilmemiş bilgileri
varsa (fiyat, ödeme şekli, servis semti gibi) bu bilgileri
tamamlar, rezervasyonda bu bilgiler girilmişse hiç bir bilgi
girmeden direkt olarak yazdırır.
BİLET İPTAL
Kullanıcı sürekli çalıştığı ekranda bulunan giriş
alanlarından bilet seri ve numarasını yazarak bileti ekrana
getirir. Eğer sefer tanımlanırken belirtilen bilet iptal süresi
(hareket saatine 3 saat kala gibi) aşılmamışsa bu bileti iptal
edebilir. Süre geçmişsse iptal edilemez, hareket müdürünün
iptal süresini uzatması gerekir.
Bilet iptali yapıldığında kullanıcının kasasında
otomatik olarak bir çıkış hareketi oluşur.
KASA İŞLEMLERİ
Sistemde her kullanıcı için ayrı bir kasa veya
şube için tek kasa veya, masa için tek kasa tanımlanabilir.
Bilet kesme ve bilet iptalinde otomatik olarak giriş ve çıkış
hareketleri oluşur. Tali firmaların kendi biletlerinin satılması
durumunda bu biletler bilet rezervasyon işlemlerinden sisteme
girilmiyorsa, direkt olarak kasadan girilebilir. Bunların
dışında şube kendisi için harcama (kira, elektirik, su, aidat
v.b.) yapıyorsa bu işlemler de kasa hareketi olarak işlenir.
Gün sonunda veya herhangi bir zamanda para toplama ekibi şube
hesaplarını almak için geldiğinde kullanıcı kasa kapatma işlemi
yapar, bu aşamada detaylı ve özet kasa raporu çıkartarak hesaplarını
teslim eder.
3 AY İÇERİSİNDE TAMAMLANACAK MODÜLLER
HALKLA İLİŞKİLER MODÜLÜ
Şube, araç, personel bazında Yolcu şikayet
ve dilekleri takibi
Yapılan seyehatlere göre yolcuya yönelik kampanyalar (İndirim
kartları ile)
İKRAM MODÜLÜ
Firma ve şahıs otobüslerine verilen ikramların
takibi
ŞEHİRİÇİ SERVİS
Servis yükü tespit, servis planlama
4 AY İÇERİSİNDE TAMAMLANACAK MODÜLLER
BAGAJ TAKİBİ
Otobüs başında barkodlu bilet okutarak bagaj
alma, bagaj sahibi takip
INTERNET'TEN BİLET SATIŞI
Internetten üye kaydı ve kredi kartıyla bilet
satışı
KIOSK MODÜLÜ
Şube olmayan yerlere kurulacak kiosklardan
kredi kartı ile bilet satışı
|